Hoofdstuk 2 Dekkingsplan

In hoofdstuk 1 is in de tabel ‘Resultaat Programmabegroting 2027-2030  het resultaat weergegeven van de uitkomsten van de programma’s. Uitgangspunt is een sluitende meerjarenbegroting met sluitende jaarschijven, waarbij de begroting structureel  in evenwicht is voor de jaren 2028-2030.

In het dekkingsplan wordt onderscheid gemaakt tussen dekking van enerzijds incidentele lasten en anderzijds dekking van resterende (structurele) lasten. Incidentele lasten mogen met incidentele middelen gedekt worden. Bij de bijlagen zijn onder andere de incidentele lasten nieuw beleid 2027 tot en met 2030 inzichtelijk gemaakt.

In onderstaande tabel staan de dekkingsvoorstellen voor de Programmabegroting 2027-2030.

Ter dekking van het financiële meerjaren effect wordt het volgende voorstel gedaan:

• Algemene uitkering, stelpost 2029 en 2030. Voor 2029 en 2030 wordt in het kader van de jeugd bij de baten een stelpost geraamd voor de invoering van eigen bijdrage jeugd en voor het sturen op de trajectduur. In totaal € 500.000.  Het betreft een stelpost van de algemene uitkering in verband met: Eigen bijdrage Jeugdzorg (landelijk € 260 miljoen) en Sturen op trajectduur jeugdzorg (landelijk € 68 miljoen). Gemeenten mogen van de provinciaal toezichthouder voor de eerste twee posten voor de jaren 2028, 2029 en 2030 een budgettair neutrale stelpost opnemen. Voor 2028 is deze stelpost bij bijstellingsbrief bij de programmabegroting 2026-2029 geraamd. Bij deze begroting wordt voor 2029 en 2030 een stelpost geraamd. Deze stelpost is vooraf afgestemd met de provinciaal toezichthouder.
• Effect plan van aanpak kostenbeheersing jeugdhulp 2026-2028. In het plan van aanpak voor kostenbeheersing jeugdzorg 2026-2028 wordt gestreefd naar een verlaging van de lasten in 2027 ad € 885.000 en vanaf 2028 € 1.680.000. Het plan van aanpak is positief beoordeeld door de provincie met als voorwaarde dat er minimaal 2 per jaar gemonitord moet worden. Omdat een verwachte kostenbesparing in 2027 incidenteel lager is dan de jaren daarna, wordt voorgesteld een incidentele onttrekking uit algemene reserve te doen van € 615.000. Per saldo geeft dit een dekkingseffect van 1,5 miljoen euro voor 2027.
• Dekking jeugdzorgkosten minderjarige asielzoekers/Oekraïners uit gelabelde middelen Algemene Reserve/SPUK-middelen In de Programmabegroting 2027-2030 zijn in verband met de verlenging van de opvang van minderjarige asielzoekers de lasten voor jeugdopvang van minderjarige asielzoekers geraamd op 1 miljoen euro.  Er bestaat een reële kans dat net als in  2024 en 2025  voor deze lasten een specifieke uitkering wordt ontvangen. Mocht dat niet lukken worden de gelabelde middelen in de algemene reserve voor de opvang van vluchtelingen en ontheemde Oekraïners ingezet.
• Financieel technische maatregelen. De volgende financiële technische maatregelen zijn verwerkt in de begroting: De provinciaal toezichthouder staat een negatieve stelpost voor de kapitaallasten onder strikte voorwaarden toe. De maximale stelpost bedraagt € 230.000. Conform besluit vanuit Nota reserves en voorziening, herijking 2025 is de berekeningswijze van de inflatiecorrectie op de reserves aangepast. Er wordt binnen de beslagen alleen een inflatiecorrectie toegepast op investeringen en concrete uitgaven om toekomstige prijsstijgingen te compenseren.
• Stijging opbrengst OZB door volumestijging.De volumegroei als gevolg van opgeleverde nieuwbouwwoningen en bedrijfslocaties van ongeveer 1% stijging van de OZB-opbrengst wordt voor 2030 doorgetrokken en in de raming opgenomen.
• Verhoging riool- en afvalstoffenheffing + begraafrechten. Er zijn lasten opgenomen bij nieuw beleid die (deels) verhaald worden via de rioolheffing, afvalstoffenheffing en de begraafrechten.
• Effect kapitaallasten vertraging en vrijval. Door vertragingen van investeringen ontstaat er in 2028 en 2029 een gering nadeel. Het aflopen van de afschrijvingstermijnen in 2029 brengt in 2030 financiële ruimte.
• Verhoging toeristenbelasting. In het coalitieakkoord is vanaf 2027 een verhoging opgenomen van de toeristenbelasting naar € 2,00 per overnachting.
• Verhoging forensenbelasting. Naast de verhoging van de toeristenbelasting en de OZB wordt voorgesteld om de forensenbelasting met 10 % te laten stijgen.
• Onttrekking uit de algemene reserve, incidenteel nieuwe beleid bestuurlijke wensen. De algemene reserve wordt in 2027 en 2028  ingezet voor de dekking van incidentele bestuurlijke wensen vanuit het coalitieakkoord.
• Onttrekking uit de algemene reserve, overige. De algemene reserve wordt onder andere ingezet voor de dekking van incidenteel nieuw beleid. In de nota reserve en voorziening 2026 zijn de vrij besteedbare middelen in de algemene reserve berekend. Deze bedragen 2 miljoen euro negatief. De labeling van middelen voor opvang ontheemden Oekraïne en vluchtelingen in de algemene reserve bedraagt circa 15 miljoen euro. Voorgesteld is een nader onderzoek te doen naar de omvang van de labeling. Voorstel is de labeling voor opvang ontheemden Oekraïne en vluchtelingen in de algemene reserve vooruitlopend op de evaluatie te verlagen naar 9 miljoen euro. Hierdoor wordt het mogelijk incidentele lasten (punten 7, 15 en 16) circa 3,7 miljoen euro te dekken uit de algemene reserve.
• Onttrekking uit reserve omgevingswet.De reserve omgevingswet wordt in 2027 ingezet voor de herijking van de omgevingsvisie en voor de aanvullende inhuurkosten voor de vergunningverlener Omgevingswet.
• Onttrekking uit reserve grote projecten. De kapitaallasten van de renovatie van de Elisabethlaan en de Gerrit Mouwweg en Ds de Bouterlaan worden deels bekostigd uit de reserve grote projecten.
• Onttrekking uit budget duurzaamheid/reserve duurzaamheid. Voor de vergroening van het centrum en voor de verduurzaming van de gemeentewerf wordt de reserve en het budget duurzaamheid ingezet.
• Onttrekking uit inkomsten beschermd wonen/reserve beschermd wonen. De consulent maatschappelijke participatie, het volwassenfonds sport en cultuur en een aanvullende bijdrage voor de aanpak huislijk geweld worden in 2027 en deels in 2028 bekostigd uit de reserve/bijdrage beschermd wonen.
• Dekking vanuit bestaande middelen (‘oud voor nieuw’) Een deel van het nieuwe beleid kan opgevangen worden binnen de bestaande middelen en staat in de bijlage nieuw beleid bij het onderwerp als dekkingsregel opgenomen.
• Dekking vanuit Cdoke middelen. De formatie-uitbreiding bij team ROV wordt structureel gedekt door de C-doke middelen.
• OZB-opbrengstverhoging 7% in 2027. Om het nieuwe beleid en de autonome ontwikkelingen in meerjarenbegroting te kunnen bekostigen is een extra OZB-verhoging van 7% in 2027 noodzakelijk. Als de septembercirculaire 2026 positiever uitvalt, dan kan worden overwogen de OZB-verhoging hierop aan te passen.
• Stelpost voor pm-ramingen begrotingswensen raad. Voor de jaren 2029 en 2030 worden middelen gereserveerd voor de verdere uitwerking van de pm-ramingen begrotingswensen raad. In 2029 gaat het om € 550.000 oplopend naar € 1.173.000 in 2030.
• Saldo afronding. Het positiefsaldo 2027 van € 16.000 is als afrondingsverschil verwerkt. Het saldo van de overige jaren is nihil.